• ОХУ сүүлийн 20 жилд бусад улсын 140 тэрбум ам.долларын өрийг хөнгөлжээ

    2019-09-30

    Орос улс бусад улс орноос авах ёстой өр төлбөрөө барагдуулсан тоогоороо тэргүүлэгч орнуудын нэг. Хэрэв томоохон зээлүүлийг харгалзан үзвэл сүүлийн хорин жилийн хугацаанд тус улс бараг 140 тэрбум долларын өртэй улсуудыг өршөөжээ. ОХУ-д төлөх өрийн дийлэнх нь ЗСБНХУ-ын тухайн үед хөгжиж буй орнуудад олгосон төлөгдөөгүй зээлүүд юм. Ийм зээлийг улс төрийн шалтгаанаар голчлон олгосон бөгөөд ЗСБНХУ-ын удирдлага төлбөрөө бүрэн төлөх нөхцлийг хангаж өгөөгүй байна хэмээн шүүмжилдэг аж.

    Куба (31.7 тэрбум доллар)

    Куба нь ЗХУ-д хамгийн их өртэй улс байжээ. 2014 оны зун Оросын засгийн газар урьд өмнө үзэгдээгүй алхам хийж, 35.2 тэрбум долларын өрийн 90% -ийг хөнгөлжээ. Кубын засгийн газар энэ өрийн үлдэгдлийг эрчим хүч, тээвэр, эрүүл мэндийн салбарт хамтарсан төсөл хэрэгжүүлснээр хэсэгчлэн нөхөхөөр амлажээ. Улс төрийн шинжээчдийн үзэж буйгаар эдгээр нь муу өр байсан бөгөөд түүнийг цуцлах үйл явц зайлшгүй байсан аж.

    Кубын эрх баригчдаас авах 3.5 тэрбум долларын өрийг дараагийн арван жилийн хугацаанд хагас жил бүрд тэнцүү төлөх шаардлагатай болно. Гэсэн ч Кубын мэдээллийн Prensa Latina агентлагт тэмдэглэснээр, ОХУ-ын Ерөнхийлөгч Владимир Путин эдгээр “3.5 тэрбум долларыг Кубад томоохон хөрөнгө оруулалтын төсөлд зарцуулах болно” гэжээ.

    Ирак (21.5 тэрбум доллар)

    Орос улсад Иракаас төлөх өрийг хоёр удаа – 2004 онд 10.5 тэрбум доллараас 9.5 тэрбум доллар, 2008 онд $ 12.9 тэрбумаас 12 тэрбум доллараар хассан бол хоёр дахь хасалт нь 2004 онд өмнөх өрийг өршөөсний дараа хуримтлагдсан зээлийн үлдэгдэл ажээ. Владимир Путин Саддам Хуссейний засгийн газрыг сольсон тус улсын шинэ удирдлага Ирак дахь Оросын компаниудын ашиг сонирхлыг харгалзан үзнэ гэдэгт найдаж байгаагаа илэрхийлжээ.

    Африкийн орнууд (20 тэрбум гаруй доллар)

    1999 оны 6-р сард Парисын зээлдүүлэгчдийн клубын хүрээнд Орос улс Кельнийн гэрээнд гарын үсэг зурсны дагуу Африкийн ихэнх орнууд болох Экваторын Гвиней, Мозамбик, Танзани, Бенин, Сьерра-Леон, Мали, Гвиней Бисау, Чад, Буркина Фасо болон бусад олон улс орны өрийн 60% -аас 90% -ийг уучилжээ.

    Тодруулбал, Этиоп улс бараг 6 тэрбум доллар – 2001 онд 4.8 тэрбум доллар, 2005 онд 1.1 тэрбум доллар хассан; Алжирыг 4.7 тэрбум доллараар өршөөсөн бөгөөд үүний хариуд тус улс ОХУ-аас аж үйлдвэрийн барааг их хэмжээгээр худалдаж авахаа амласан юм.

    Үүнээс өмнө 1996 онд Орос Анголын 9 тэрбум долларын өрөөс 3.5 тэрбум долларын өрийг хасчээ. Гарын үсэг зурсан гэрээний дагуу үлдэгдэл төлбөрийг 2016 он гэхэд ОХУ-д буцаан олгох ёстой байжээ.

    2008 онд Орос улс Ливийн 4.6 тэрбум долларын зээлийг хасчээ. Өршөөгдсөн өрийн хариуд Ливийн эрх баригчид Оросын төмөр замуудтай 2.5 тэрбум долларын өртөгтэй төмөр зам барих гэрээ байгуулжээ. Үүнээс гадна “Газпром” Ливийн төрийн өмчит газрын тосны компанитай хамтран газрын тос, байгалийн хийн үйлдвэр байгуулжээ. Гэсэн хэдий ч Муаммар Каддафийн дэглэм унаснаар эдгээр гэрээг хэрэгжүүлэхэд бэрхшээлтэй тулгараад байгаа юм.

    Монгол (11.1 тэрбум доллар)

    2003 онд ОХУ нь хуучин ЗСБНХУ-аас Монгол Улсад олгосон 11.1 тэрбум ам.долларын өрийн 98% -ийг хассан. Орос улсын өмнөд хөршийн өрийн хэмжээ нь улсын ДНБ-ээс хоёр дахин их байсантай холбоотой ба өрийг төлөх боломжгүй байлаа. 2010 онд өрийн өөр нэг хэсгийг 180 сая ам.доллараар барагдуулсан.

    Афганистан (11 тэрбум доллар)

    Афганистан улсын өрийн гол хэсэг нь Зөвлөлтөөс зэвсэг нийлүүлсэнтэй холбоотой бөгөөд үүнээс гадна ЗХУ Афганистанд эдийн засгийн байгууламж барьж, хүмүүнлэгийн тусламж үзүүлжээ. 2006 онд хасагдсан өрийн хариуд Кабул Оросын компаниудтай эдийн засгийн харилцаагаа хадгална гэжээ. ОХУ-аас Афганистан улсад цэргийн техник хэрэгслээ үргэлжлүүлэн нийлүүлсээр байгаа ч түүнээс хойш хоёр орны бизнесийн харилцаанд эерэг ахиц гараагүй л байна.

    Хойд Солонгос (10 тэрбум доллар)

    2012 оны 9-р сард Орос улс 1950-иад онд ЗХУ-аас гаргаж эхэлсэн БНАСАУ-ын 10 тэрбум долларын зээлийн өрийг хүчингүй болгожээ. Энэ нь БНАСАУ-ын төлөх өрийн 90 хувь ажээ. Боловсрол, эрүүл мэнд, эрчим хүчний салбарт хамтарсан төслийг зохион байгуулахад “өрөнд орсны тусламж” схемийн дагуу нэг тэрбум доллар зарцуулахаар тооцжээ.

    Эдийн засагчдын үзэж буйгаар, зээлээ хүчингүй болгосноор Орос улс тус улсын чучхе хөгжлийн төлөвлөгөөнд оролцох, ашигт малтмалын баялаг олборлох мөн БНАСАУ-ын төмөр замын сүлжээг сэргээн засварлах ажилд оролцох боломж нээгдсэн юм. Өрийг чөлөөлсөн нь Хойд Солонгосоор дамжуулан Өмнөд Солонгос руу хийн хоолой тавих асуудалд ач тустай гэнэ.

    Өмнөд Солонгосын хийн “Kogas” компанийн мэдэгдсэнээр БНАСАУ-аар дамжуулан 700 км шугам хоолой тавих нь 2.5 тэрбум долларын өртөгтэй болох аж. Гэсэн хэдий ч шинжээчдийн үзэж байгаагаар Ким Жон Уны улс төр, эдийн засгийн чиглэлийг урьдчилан таамаглах боломжгүй байгаа тул энэ төслийн амжилтыг хэн ч таамаглаж чадахгүй байгаа юм.

    Сири (9.8 тэрбум доллар)

    Сирийн өрийн нэг хэсэг буюу 13.4 тэрбум доллараас 9.8 тэрбум долларыг 2005 онд чөлөөлжээ. Үлдсэн өрийг нь Москва, Дамаскийн хооронд барилга, газрын тос, байгалийн хийн салбарт хэд хэдэн гэрээ байгуулах замаар шийджээ. Сири мөн Оросын зэвсгийг худалдаж авах, Зөвлөлтийн үед нийлүүлэгдсэн хуягт техникийг шинэчлэх амлалт өгсөн аж.

    Вьетнам (9.53 тэрбум доллар)

    Вьетнам бол Орос улс өрийг нь өршөөсөн анхны улсуудын нэг юм. 2000 онд Москва нийт 11.03 тэрбум долларын өрийн 9.53 тэрбумыг хасч, үлдэгдлийг 2022 он гэхэд харилцан тохиролцсоны дагуу төлөх ёстой хэмээн шийджээ.

    Никарагуа (5.95 тэрбум доллар)

    2004 оны 7-р сард 344 сая долларын өрийг Никарагуагаас хасав – энэ бол Латин Америкийн улсын Оросод төлөх өрийн үлдэгдэл байсан юм. Үүнээс өмнө 1992 онд 3.11 тэрбум доллараас 2.55 тэрбум долларыг өршөөж байсан бол 1996 онд 3.4 тэрбум долларын $ 3 тэрбумаас арай илүү нь өршөөлд хамрагдсан бол нийт өршөөгдсөн дүн 5.95 тэрбум доллар болжээ.

    Парисын зээлдүүлэгчдийн клубын мэдээлэлд үндэслэн Орос улсад бараг 50 хувийн зээлээ төлөх ёстой хэд хэдэн улс байдаг бөгөөд эдгээрийн дотор Гвиней, Бурунди, Конго, Төв Африкийн Бүгд Найрамдах Улс, Босни Герцеговина, Молдав зэрэг улсууд багтдаг байна. Гэсэн хэдий ч эдгээр улс орнуудын өрийг барагдуулах нь цаг хугацааны асуудал юм гэж мэргэжилтнүүд үзэж байна.

    АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд манай сайт хариуцлага хүлээхгүй болно. Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдын эрх ашгийг хүндэтгэн үзнэ үү.

    Холбоотой мэдээ